• سه شنبه ۱۶ آبان ماه، ۱۳۹۶ - ۱۲:۲۲
  • دسته بندی : اقتصادی
  • کد خبر : 968-3274-5
  • خبرنگار : 04
  • منبع خبر : ----

فرونشست زمين، نشانه يا پايان

بروز پديده‌ي فرونشست يا فروچاله، از موضوعاتي به‌شمار مي‌رود كه طي يكسال گذشته بسيار پررنگ‌تر در مجامع مختلف تخصصي و رسانه‌اي به آن پرداخته شده است؛ بروز اين پديده را بايد نشانه‌اي از وقوع حوادثي بزرگتر تلقي كرد يا اينكه فرونشستن‌ها پايان كار خواهد بود؟

به گزارش ايسنا منطقه‌ي فارس، فرونشست، فرورفتگی يا نشست ناگهانی بخش يا بخش‌هايي از يك سرزمين، از نگاه همه صاحب‌نظران پديده‌اي نگران كننده محسوب مي‌شود؛ پديده‌اي كه پشت سر خود عوامل و به‌دنبال خود عوارض بي‌شماري را خواهد داشت.

اين پديده، رخدادي طبيعي نيست زيرا عامل انساني دخالت مستقيم در بروز و تشديد آن داشته و دارد؛ پديده‌اي كه مي‌تواند خسارت‌هاي سنگين مالي و جاني به همراه داشته باشد و قطعا، قابل پيشگيري است.

مدير كل مديريت بحران استانداري فارس در گفت و گو با ايسنا منطقه‌ي فارس فرونشست و فروچاله را از تبعات خشکسالی‌هاي يك دهه گذشته و آن را پديده‌اي بسيار خطرناك مي‌داند و مي‌گويد: برداشت‌هاي بيش از حد از منابع آب زيرسطحي، يكي از عوامل بروز اين پديده است.

حسن فیاض‌پور تاكيد دارد كه اين پديده را مي‌توان مديريت و پيشگيري كرد و البته در مناطقي كه شاهد بروز آن هستيم بايد راهكارهاي ممانعت از توسعه را مد نظر داشت.

مدير كل مركز زمين شناسي و اكتشافات معدني منطقه جنوب كشور نيز در گفت و گو با ايسنا منطقه‌ي فارس، مي‌گويد: پديده‌ي تهديد كننده‌ي فروچاله و فرونشست 100درصد دشت‌هاي استان فارس را تهديد مي‌كند! اين يعني شيراز هم در دايره تهديد قرار دارد.

طهمورث يوسفي با بيان اينكه شرايط نرمال فرونشست حدود 4 ميلي متر در سال است، مي‌افزايد: فرونشت در دشت شيراز در مناطق جنوب، شرق و جنوب شرق حدود 5 سانتي در سال است .

او نرخ فرونشست در دشت زرقان را 10 سانتي متر در سال و ضخامت رسوبات را 300 سانتي متر اعلام و اضافه مي‌كند: در نقاطي نظير شیش ده از توابع شهرستان فسا فرونشست كه در سال هاي گذشته در حدود 30 الي 32 سانتي متر در سال بوده است ، به 6 سانت در سال رسيده است .

يوسفي با اشاره به اينكه كم شدن فرونشست در برخي دشت‌ها را نمي‌توان خبر خوبي تلقي كرد؛ مي‌گويد: تخليه‌ي آب در غارهاي آهكي زمين مي‌تواند زمينه‌ساز فرونشست يا فروچاله باشد.

وي با اشاره به اينكه آب و شرايط زمين شناسي از عوامل  اصلي بروز پديده فرونشت است، مي‌افزايد: در شهرستان‌هاي شيراز، داراب، فسا و استهبان و ... برداشت آب و عوامل زمين شناسي و در دشت ارژن و سورمق عوامل زمين شناسي، باعث ايجاد پديده فرونشست شده است.

به اعتقاد اين كارشناس زمين‌شناسي، نه تنها برداشت از چاه‌هاي غيرمجاز بايد كاملا ممنوع شود بلكه برداشت آب از چاه‌هاي مجاز هم بايد تحت كنترل كامل باشد.

يوسفي همچنين اين پديده را شوم و تهديدي جدي براي میراث کهن خطه پارس نظير تخت‌جمشيد مي‌داند و مي‌افزايد: نمونه‌ي بارز اين تهديد ایجاد فرونشست زمین در قسمت جنوبي بناي تاریخی نقش رستم و تخت جمشيد است؛ در محدوده‌ي تخت جمشيد شاهد شكاف‌هايي در سطح زمين و در طول و عرض بيشتري بوده‌ايم.

  اين كارشناس زمين‌شناسي گفت: فرونشست و فروچاله باعث از بين رفتن زير ساخت‌هايي نظير راه، شبكه‌هاي گاز، آب و برق و از بين رفتن تراكم خاك و ايجاد مخاطره براي بناهاي تاريخي خواهد شد .

مدیرکل مدیریت بحران استانداری فارس نيز با بيان اينكه منطقه ديندارلو شهرستان فسا، ايج در استهبان، سپيد كوه داراب و مشايخ در ممسني، بخش‌هایی از مناطق جنوب شهر شیراز، قره باغ و دشت بیضا تحت تاثير پديده‌ي فرونشست قرار گرفته است، مي‌گويد: حدود 45 واحد مسكوني در منطقه ديندارلو از توابع شهرستان فسا و يك قطعه‌ باغ در منطقه‌ي ايج از توابع شهرستان استهبان به دليل فرونشست دچار آسيب‌ شده است.

حسن فیاض‌پور در گفت و گو با ايسنا و با اشاره به اینکه مطالعات اجمالی توسط سازمان زمین شناسی و دانشگاه شیراز شروع شده است، مي‌‌افزايد: اعتباراتی توسط سازمان زمین شناسی استان فارس و کشور و تسهیلات ارزان قیمت با بهره 5 درصدی و حدود 20 میلیون وام و 5 میلیون کمک بلا عوض براي آسيب‌ديدگان از اين پديده پيش‌بيني شده است.

مدیرکل مدیریت بحران استانداری فارس در خصوص انتقال آب‌هاي زيرسطحي شيراز با استفاده از زهكشي به دشت سروستان و اثر اين اقدام بر تشديد احتمال فرونشست در شيراز نيز مي‌گويد: بیشتر بحث پساب حاصل از روان‌آب‌هاي سطحی را قرار است منتقل كنيم و قرار نيست با زهكشي آب از سفره‌هاي زيرزميني به سروستان منتقل شود.

فياض‌پور در حالي اعتقاد دارد كه انتقال آب از شيراز به دشت سروستان تاثيري بر تشديد احتمال فرونشست دشت شيراز ندارد كه صاحب‌نظران در اين خصوص بر اعتقادي ديگر پاي فشاري مي‌كنند.

مديركل مركز زمين‌شناسي و اكتشافات معدني منطقه‌ي جنوب كشور از كارشناساني است كه انتقال آب از شيراز به سروستان را توصيه نكرده و مي‌گويد: انتقال آب از يك حوزه به حوزه‌اي ديگر شرايط طبيعي را از تعادل خارج كرده و قطعا انتقال آب زيرسطحي از شيراز به سروستان، فرونشست در دشت شيراز را تشديد خواهد كرد .

رئيس کمیسیون سلامت، محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر شیراز نیز مي‌گويد: با توجه به اینکه از علت‌های عمده فرونشست زمین استحصال بیش از حد مجاز آب از حوزه‌های آب زیزمینی است لذا هرگونه اقدامی از این دست مي‌تواند زمينه‌ساز فرونشست شود.

علی ناصری در خصوص انتقال آب از شیراز به سروستان در حالي مي‌گويد كه این طرح 20 سال پیش مطرح شده و در حال حاضر دنبال كردن آن محلی از اعراب ندارد و منتفی است! كه همچنان برخي شواهد از تداوم آن حكايت دارد.

ناصري همچنين مي‌گويد: از آنجائي که هر اقدام تاثير گذار بر افت سطح آب‌هاي زيرزميني زمينه‌‌ساز بروز فرونشست تلقي مي‌شود، لذا برای جلوگیری از وقوع بحران لازم است با تصفیه فاضلاب و برگرداندن آن به چرخه طبيعت گامي در مسير جبران كمبودها برداشت.

او با يادآوري اينكه هم‌اينك آب مورد نياز فضاي سبز در شيراز، از 140 حلقه‌ چاه تامين مي‌شود، اعتقاد دارد كه با چنين اقدامي مي‌توان استفاده از آب چاه‌ها براي آبياري فضاي سبز در شهر شيراز پيشگيري كرد.

مديركل مديريت بحران استانداري فارس هم يادآوري مي‌كند كه در شهرستان‌های مردشت، جهرم، لارستان، کازرون، اقلید و سپیدان استفاده از پساب فاضلاب در دستور كار سازمان‌هاي ذيربط قرار دارد.

فياض‌پور همچنين با اشاره به اينكه اجراي طرح آبياري نوين در 70 هزارهكتار از اراضي كشاورزي فارس، با هدف مديريت منابع آب تصويب و اجراي مرحله‌اي آن آغاز شده است، مي‌گويد: موضوع كشت گلخانه‌اي نيز با هدف مديريت منابع آبي مد نظر قرار دارد و خوشبختانه كشاورزان از اين طرح استقبال كرده‌اند.

اين مقام مسئول بیان اینکه اقداماتي در مسير مديريت علمي منابع آب در پيشگيري از تداوم و تشديد بحران فرونشست تاثيرگذار است، مي‌افزايد: اگر مدیریت منابع آبي، صرفه جویی در  مصرف، استفاده از تكنولوژي‌هاي نوين در توزيع و بهره‌بردن از روش‌هاي نوين در آبياري اراضي كشاورزي و ... مد نظر نباشد، يقينا در كل استان فارس با مشكل مواجه خواهيم بود، فرونشست يا فروچاله هم يكي از مشكلات است.

فياض‌پور با اشاره به نقش مردم و نهادهاي مردمي، مي‌گويد: فضاسازي مناسب رسانه‌اي و ارتقاء آگاهي‌هاي مردم در ابعاد مختلف مي‌‌تواند در جلب مشاركت هرچه بيشتر مردم براي مقابله با فرونشست و ساير تبعات خشكسالي تاثير داشته باشد.

مديركل مركز زمين‌شناسي و اكتشافات معدني منطقه‌ي جنوب كشور نيز مي‌گويد: با مديريت و فرهنگ سازي مي‌توان مانع افزايش و تشديد پديده‌ي فرونشست شد.

يوسفي اعتقاد دارد كه در شيراز هم با توسعه و تكميل شبكه‌هاي فاضلاب مي‌توانيم از افزايش و توسعه‌ي فرونشست‌ پيشگيري كنيم.

به گزارش ايسنا، علي رغم آنكه سال گذشته شاهد بارندگي نسبتا مناسبي در بخش‌هايي از فارس بوديم اما امسال، با طي شدن نيمي از فصل پائيز، مردم در استان فارس همچنان چشم بر آسمان دارند تا نزول رحمت الهي، بخشي از نگراني‌ها در مورد تبعات شوم خشكسالي را كمرنگ كند.

اگرچه تمام كارشناسان اعتقاد دارند كه براي جبران خسارت‌ها و مشكلاتي كه خشكسالي يازده ساله فارس به دنبال داشته، سال‌هاي متمادي فرصت نياز است. 


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: